Zbrodnia Pomorska to jedno z najciemniejszych zdarzeń w początkowym okresie II wojny światowej. Historycy szacują, że od września 1939 do początku 1940 roku niemieccy okupanci zamordowali w masowych egzekucjach od 20 do 40 tys. Polaków z byłego województwa pomorskiego. Do tej pory blisko 10 tys. ofiar zostało zidentyfikowanych z imienia i nazwiska.
5 października w Książnicy Kopernikańskiej odbędzie się wydarzenie poświęcone Zbrodni Pomorskiej. Udział w nim wezmą dr Norbert Bączyk, współtwórca podcastu Wojenne Historie, oraz dr hab. Tomasz Ceran z Instytutu Pileckiego.
Podczas spotkania zaproszeni eksperci omówią skalę i przebieg niemieckich represji na Pomorzu - od pierwszych aresztowań i egzekucji w jesieni 1939 roku. Zostanie również przedstawiona praca historyków, którzy na podstawie dokumentów, relacji świadków i badań terenowych rekonstruują wydarzenia sprzed niemal dziewięciu dekad.
Początek spotkania zaplanowano na godz. 17:00, a wstęp jest wolny.
Wydarzenie jest częścią Kujawsko-Pomorskich obchodów 87. rocznicy Zbrodni Pomorskiej z 1939 roku.
Kalendarium obchodów:
- 2 października 2026 r.
godz. 11:00
Wojewódzki Szpital Zdrowia Psychicznego im. dr. Józefa Bednarza (Świecie, ul. Sądowa 18)
II Obchody Dnia Pamięci Ofiar Zagłady Osób z Zaburzeniami Psychicznymi na terenach okupowanej Polski podczas II wojny światowej
- 5 października 2026 r.
godz. 11:00
Park Pamięci Ofiar Zbrodni Pomorskiej 1939 (Toruń, ul. Uniwersytecka / ul. Dąbrowskiego)
Uroczystości główne
godz. 17:00
Książnica Kopernikańska (Toruń, ul. Juliusza Słowackiego 8)
Spotkanie z dr. Norbertem Bączykiem, współtwórcą podcastu Wojenne Historie, oraz dr. hab. Tomaszem Ceranem, dotyczące Zbrodni Pomorskiej oraz historii regionu
Obchodom towarzyszyć będzie wystawa przygotowana przez Instytut Pamięci Narodowej - Delegaturę w Bydgoszczy, zatytułowana „Zbrodnia pomorska 1939. Początek ludobójstwa niemieckiego w okupowanej Polsce”. Ekspozycja będzie dostępna od 2 do 9 października 2026 roku w Parku Pamięci Ofiar Zbrodni Pomorskiej 1939 w Toruniu.