1 września 2026 r. w Parku Pamięci Ofiar Zbrodni Pomorskiej 1939 r. w Toruniu odbyły się uroczystości z okazji 87. rocznicy wybuchu II wojny światowej. W hołdzie ofiarom konfliktu zgromadzili się przedstawiciele władz, służb mundurowych, organizacji, harcerze oraz mieszkańcy miasta.
87 lat od wybuchu II wojny światowej
1 września 1939 r. hitlerowskie Niemcy rozpoczęły atak na Polskę, co zapoczątkowało II wojnę światową. Konflikt ten trwał przez sześć lat, przynosząc miliony ofiar i straty wśród ludności cywilnej oraz wojskowej Polski. Miejscowe obchody 87. rocznicy nastąpiły przed Pomnikiem Ofiar Zbrodni Pomorskiej 1939 w Parku Pamięci przy ul. Uniwersyteckiej, gdzie obecni byli przedstawiciele władz państwowych, samorządowych, Wojska Polskiego oraz lokalna społeczność.
Między pamięcią a początkiem roku szkolnego
Data 1 września jest znacząca również z powodu inauguracji roku szkolnego, dlatego Prezydent Miasta Torunia Paweł Gulewski podkreślił, że 87 lat temu młodzież zamiast wracać do szkoły musiała stawić czoła wojennym realiom. W swoim wystąpieniu przypomniał o stratnych doświadczeniach mieszkańców Torunia i Pomorza, zaznaczając, że „1 września to nie tylko historyczny moment, ale i przypomnienie tragedii całego narodu.”
Historia II wojny światowej ma swój lokalny wymiar, gdyż Toruń był w 1939 r. stolicą województwa pomorskiego i doświadczył represji ze strony okupanta. Wydarzenia takie jak aresztowania oraz egzekucje dotknęły zarówno elity, jak i zwykłych mieszkańców. Miejsca takie jak Fort VII czy Barbarka są świadectwem tych tragicznych czasów.
Przewodniczący Rady Miasta Torunia Łukasz Walkusz podkreślił, że obowiązkiem kolejnych pokoleń jest pamięć o ofiarach. Argumentował, że „w obliczu współczesnych konfliktów, takich jak wojna w Ukrainie, powinniśmy pamiętać, że wojna przynosi ze sobą zło i niesie tragedię.”
Pamięć przekazywana kolejnym pokoleniom
W obchodach uczestniczyli także harcerze, którzy angażują się w działania edukacyjne na temat historii II wojny światowej. Zastępczyni komendantki Chorągwi Kujawsko-Pomorskiej, phm Zuzanna Kozłowska, zaznaczyła, że wiedzę o wojennych bohaterach harcerze przyswajają przez cały rok, nie tylko podczas uroczystości rocznicowych.
W programie harcerskiej edukacji znajdują się wizyty w miejscach pamięci oraz udział w wydarzeniach historycznych.
Hołd dla ofiar
Zarządzenia uroczystości rozpoczęły się od przyjęcia meldunku przez Dowódcę Garnizonu Toruń oraz odegrania hymnu państwowego. Następnie, podczas Apelu Pamięci oraz salwy honorowej, przedstawiciele władz i instytucji złożyli kwiaty przed pomnikiem, oddając hołd ofiarom II wojny światowej i Zbrodni Pomorskiej 1939 r. Uroczystość uświetniły pieśni patriotyczne, w tym Pieśń Reprezentacyjna Wojska Polskiego.
Obchody 87. rocznicy wybuchu II wojny światowej zorganizowali Marszałek Województwa Kujawsko-Pomorskiego, Prezydent Miasta Torunia oraz Dowódca Garnizonu Toruń.